İşeme Bozuklukları
İdrar Kaçırma
Bu rahatsızlık hastanın yaşam konforunu bozduğu için sosyal ve psikolojik sorunlara neden olabilir. İdrar kaçırma yaşla birlikte daha yaygındır ve kadınlarda erkeklere göre daha sık görülür.
İdrar kaçırmanın nedenleri arasında şunlar yer alır:
- Genler
- Pelvik tabanının zayıf kasları
- Nörolojik sorunlar
- Menopoz ve hormon eksikliği
- Gebelik ve doğum
- İdrar yolu iltihabı
- Prostat ameliyatları
- Ürolojik, jinekolojik ve barsak ameliyatları geçirilmesi
- Aşırı hareketli mesane
- Radyolojik tedaviler
- Obezite
- Doğuştan gelen ürolojik bozukluklar
İdrar Kaçırmanın Farklı Türleri
- Stres tipi idrar kaçırma: Hapşırma, öksürme, ağır yük kaldırma, egzersiz vb. sırasında meydana gelen idrar kaçırma durumu. Pelvik yapılar, idrar kanalını (üretrayı) hamak gibi tutar. Stres tipi idrar kaçırma, bu kısmı destekleyen dokuların zayıflaması ve idrarı tutmayı sağlayan sfinkterin zarar görmesi sonucunda ortaya çıkar. Sfinkter işlevsel olmadığı zaman tam olarak kapanamaz ve efor sırasında artan mesane içi basıncın bir sonucu olarak idrar istemsiz olarak dışarı kaçar.
- Sıkışma tipi idrar kaçırma: Ani idrar kaçırma hissi ile karakterize edilir. Mesanede istemsiz olarak kasılmalar meydana gelir, bu da idrar depolamayı zorlaştırabilir.
- Karışık tip idrar kaçırma: Bu iki tür aynı anda meydana gelir.
- Taşma tipi idrar kaçırma: Mesanenin dolmasıyla birlikte istemsiz olarak fazla idrar kaçırmasıdır.
Tanı
Öncelikle fiziksel muayene ve hastanın hikayesi incelenir. İdrar kaçırma derecesini belirlemek için işeme günlüğü tutulur. Gerekirse idrar analizi, kültürü, üriner ultrason, üroflowmetri, rezidü idrar ölçümü, ped testi, ürodinamik inceleme ve sistoskopi kullanılabilir.
Tedavi: Konservatif Yöntem
- Aşırı sıvı alımının önlenmesi ve kontrol edilmesi
- Kahve, çay, alkol ve gazlı içeceklerin yasaklanması
- Obez hastaların kilo vermesi ve düzenli olarak egzersiz yapması
- Kabızlığın azaltılması
- Acılı, baharatlı ve ekşi yiyeceklerden kaçınmak
- Sigara içmeyi bırakan kişileri teşvik etmek
- Pelvik taban kaslarını güçlendirmek ve işemeyi geliştirmek için egzersizler
Tedavi: İlaç Kullanımı
İdrar kaçırma sorununun türüne göre tedavi planlanır. Muskarinik reseptör antagonistleri, mirabegron ve östrojen, tedavide kullanılan başlıca ilaçlardır. Desmopressin ve duloksetin de kullanılan diğer ilaçlardır. Bu ilaçların olumsuz yan etkileri ve diğer ilaçlarla etkileşimleri nedeniyle mutlaka bir üroloji uzmanı tarafından kontrol edilmesi gerekir.
Tedavi: Cerrahi İşlem
Sıkışma tipi idrar kaçırma durumları için mesane içi botoks uygulaması, nörojen mesane, aşırı aktif mesane ve ağrılı mesane sendromlarını tedavi etmek için kullanılabilir. İşlem genellikle lokal anestezi ile yapılır ve özel bir iğne yardımıyla mesanenin yirmi ila otuz noktasına botoks enjeksiyonu yapılır. Bu işlemin amacı, hastaların istemsiz mesane kasılmalarının azaltılması ve mesane kapasitesinin arttırılmasıdır. Bu, hastaların sık idrara çıkma ve idrar kaçırma gibi şikayetlerinin düzelmesini sağlar. İşlemin etkisi yaklaşık altı ila on iki ay sürer.
Sakral Nöromodülasyon (Mesane Pili): İdrar kaçırma, idrar yapamama, dirençli aşırı aktif mesane ve ağrılı mesane sendromunu tedavi etmek için kullanılır. Sakral nöromodülasyon veya mesane pili olarak da bilinen bu yöntem, sakrum kemiği içerisine elektrotlar yerleştirerek hastanın şikayetlerini giderir. Bu, mesanenin işlevlerini yürüten sinirleri bir pil yardımıyla uyarır.
Mesane Büyütme Ameliyatı: Mesane kapasitesi ileri derecede düşük olan hastalar için uygulanan bir yöntemdir.
- Askı Ameliyatları (TOT ve TVT): Hastanın vajinasına yerleştirilen bir mesh yardımı ile birlikte idrar kaçırmayı engelleyecek destek sağlanır. Bu ameliyat, rahim veya mesanede herhangi bir sarkma yoksa on beş dakika sürer ve %90 başarı oranı ile ciddi yan etkiler olmaksızın idrar kaçırma sorununu çözebilir. Bu ameliyat günlük yatışla yapılabilir ve hasta bir gün sonra taburcu edilebilir.
- Burch kolposüspansiyonu
- Periüretal Enjeksiyon Yöntemi
- Artifisyel (Yapay) Üriner Sfinkter