Kronik Prostatit
Kronik Prostatit Nedir?
Prostat, erkeklerde idrar kesesinin hemen altına yerleşmiş meni (semen) içeriğinin bir kısmının üretildiği yaklaşık ceviz büyüklüğünde bir bez dokusudur. Prostatit, bu bez dokusunun iltihabi hastalığıdır ve genellikle üreme çağındaki erkeklerde görülür. Prostatit şikayetleri üç aydan uzun sürerse kronik prostatit gelişir.
Prostatit tedavi edilmediğinde abse oluşumu, testis iltihabı ve sepsis gibi daha ciddi durumlara dönüşebileceği gibi, bağışıklık sistemi baskılanıp kendiliğinden düzelebilir. Bununla birlikte, hastalar çoğu zaman daha da kötüleşerek kronik hale gelir.
Prostatit Nasıl Gelişir?
Altta yatan nedene göre incelenir. Bununla birlikte, kronik bakteriyel prostatit, bakteriyel bir enfeksiyondan kaynaklanır. Benzer şikayetlerin görülmesi ve sebebin tam olarak belirlenememesi durumunda, kronik prostatit veya kronik pelvik ağrı sendromu olarak adlandırılan tanı konur.
Bir enfeksiyon ajanı, idrar yolu enfeksiyonu (E. coli, Klebsiella, Enterokoklar vb.) ya da cinsel yolla bulaşan hastalıklar (klamidya, mikoplazma, ureoplasma, gonore vb.) nedeniyle prostat iltihabı gelişebilir.
Prostatit Belirtileri Nelerdir?
Alt pelviste, özellikle makat ve testisler arasında, ağrı mevcuttur. Sırt ağrısı varsa penise ve alt karın bölgesine yayılabilir. İdrar yaparken yanma, zorlanma, sıkışma hissi, sık sık idrara çıkma gibi şikayetler görülebilir. En yaygın seksüel sorunlar ağrılı boşalma, erken boşalma ve cinsel isteksizlik olabilir. Yine bazı hastalarda şeffaf ya da renkli, kokulu ya da kokusuz akıntı olabilir.
Kimlerde Sık Görülür?
Kronik prostatit, korunmasız çoklu ilişkiye giren, sık tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçiren, soğuk ortamlarda kalan ve bisiklet veya at biniciliği gibi sporlar sırasında prostata mikrotravmalara maruz kalan kişilerde daha sık görülür. Sıklıkla üreme çağındaki erkeklerde ve cinsel olarak aktif erkeklerde görülür. Bununla birlikte, daha ileri yaşlarda da görülebilir. 20 ila 45 yaş arasındaki cinsel olarak aktif ve üreme çağındaki erkeklerde kronik prostatit yaygındır. Bununla birlikte, daha ileri yaşlarda da görülebilir. Genç erkeklerde korunmasız ilişkilerle bulaşan ajanlar en yaygındır, ancak idrar yolu enfeksiyonları ileri yaştaki erkeklerde daha yaygındır.
Kronik Prostatit Tanısı Nasıl Konur?
Üroloji uzmanı, uzun süredir devam eden prostatiti teşhis edebilir. Öncelikle hastanın kişisel bilgileri ve geçmişi incelenir. Son olarak, hem parmakla hem de sistemik olarak prostat incelemesi yapılır. Bu muayene sırasında prostatın boyutu ve kıvamı incelenir. Gerekirse, masaj yoluyla gelen akıntıdan bir örnek alınıp mikroskop altında incelenebileceği gibi, PCR ile mikrobik ajanları araştırmak için laboratuvara örnek gönderilmesi de mümkündür. Gerekirse idrar, semen ve kan tetkikleri yapılabilir. Yine gerekli görülmesi durumunda, Ultrason, MRI, sistoskopi ve diğer radyolojik ve endoskopik tanı testleri kullanılabilir.
Kronik Prostatit Tedavisi Nasıl Yapılır?
Doğru tedavi için doğru teşhis gereklidir. Tedavi, altta yatan nedene göre planlanır.
- Antibiyotik ve İlaç Tedavileri: Bakteriyel prostatiti tedavi etmek için antibiyotik uzun süre kullanılmalıdır. Uzun süren enfeksiyonlar için antibiyotik tedavisi altı ay kadar sürebilir. Antibiyotik tedavisinden fayda görmeyen kişiler için iltihap önleyici, ağrı kesici, idrar yapmayı kolaylaştırıcı ve kas gevşetici ilaçlar kullanılır.
- Yaşam Tarzı ve Diyet Değişiklikleri: Baharatlı, alkollü ve asidik yiyeceklere dikkat edilmelidir. Soğuktan korunmak için sert, soğuk zeminlere oturulmamalıdır. Sık sık ve düzenli olarak boşalmak şikayetleri azaltır. Soğuk suda yüzmek, uzun süre bisiklete veya ata binmek ve sudan çıktıktan sonra ıslak mayo ile dolaşmak bu hastalığın artmasına neden olabilir. Sıcak terapiler ve sıcak oturma banyosu gibi çeşitli yöntemler kişinin rahatlamasına yardımcı olabilir. Kabızlıktan korunulmalıdır. Stres ve kaygı hastalığı ilerletir. Prostat masajı, prostatın içindeki iltihaplı sıvıları boşaltmak için kullanılır. Aynı zamanda prostat ödemini ve gerginliğini azaltarak şikayetleri hafifletir.
- Pelvik taban ve kegel egzersizleri, ağrıyı ve hastalığı hafifletir.
- Şok Dalga Tedavisi (ESWT): Prostata düşük yoğunluklu ses dalgaları verilir. Bu tedavi hem bölgenin kanlanmasını teşvik eder hem de enflamasyonu azaltır. Sonuç olarak, sorunları gidermek ve tedavi etmek mümkündür. Bu yöntemin kanıtlanmış hiçbir yan etkisi yoktur.
- Termoterapi ve Transüretral Mikrodalga Tedavisi (TUMT): Prostat içerisine yüksek ısı uygulanır. Bu, enflamasyonu azaltır, enfekte olmuş prostat dokuları koagulasyon nekrozu yoluyla temizler ve şikayetleri azaltır. Dirençli kronik prostatiti tedavi etmek için etkili bir yöntemdir.
- Bitkisel tedaviler: Serenoa ve saw palmetto ekstresi gibi bitkisel ürünlerin ve probiyotiklerin şikayetleri azaltabileceği ve antibiyotiklerin etkisini artırabileceği gösterilmiştir. Bilindiği gibi, karpuz, nar, kızılcık, keten tohumu, yeşil çay, arı poleni ve çörekotu gibi yiyecekler prostat iltihabına iyi gelir.
- Prostat cerrahisi, idrar yapmakta zorluk çeken kişiler için uygulanabilir. Aynı bakteri prostat sıvısında bulunuyorsa, enfekte dokuları ortadan kaldırmak için cerrahi tedavi son seçenektir.